Passende zorg voor ouderen thuisknelpunten in kaart

1 / 12

Relevantie van de inventarisatie

Auteurs: Maaike den Draak en Inger Plaisier

Ruim 1,2 miljoen 75-plussers in Nederland wonen zelfstandig. Over het algemeen redden zij zich goed, soms is ondersteuning nodig. De zorg en ondersteuning voor de ouderen met een hulpbehoefte verloopt meestal goed, maar er zijn ook signalen dat er ouderen zijn die geen passende ondersteuning van professionals ontvangen maar dat wel nodig hebben (De Klerk et al. 2019). In deze publicatie richten we ons op zaken die niet goed gaan.

Het is niet ondenkbaar dat een gebrek aan passende zorg en ondersteuning kan leiden tot verergering van de problemen, een lagere kwaliteit van leven en een verhoogde kans op de inzet van acute – en vaak zware – zorg (Den Draak et al. 2021). Daarom is het van belang om meer inzicht te krijgen in de factoren waardoor sommige ouderen niet de zorg en ondersteuning krijgen die ze nodig hebben. Dit inventariserende onderzoek kijkt met name naar knelpunten binnen het stelsel voor langdurige zorg die te maken hebben met de inrichting, uitvoering en uitwerking van het zorgstelsel (in brede zin) (zie kaart Terugkerende thema’s binnen de knelpunten).

Hoe is de zorg en ondersteuning voor zelfstandig wonende ouderen geregeld?

Ouderen die zelfstandig wonen ontvangen zorg en ondersteuning thuis vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo 2015) via de gemeente en vanuit de Zorgverzekeringswet (Zvw). Ouderen die in een zorginstelling wonen, zoals een verpleeghuis, ontvangen hun zorg uit de Wet langdurige zorg (Wlz), die door de landelijke overheid wordt gefinancierd en door de zorgkantoren wordt uitgevoerd. Om in aanmerking te komen voor Wlz-zorg heeft de oudere een indicatie nodig van het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ). Er is een groep ouderen die thuis zorg krijgt uit de Wlz. Dat kan een eigen keuze zijn. Maar het kan ook noodgedwongen zijn, omdat zij op de wachtlijst staan voor verblijf in een instelling.

De knelpunten in deze publicatie zijn genoemd door deskundigen, in onderzoeksrapporten en -‍documenten en in krantenartikelen (zie kaart Methodologische verantwoording).

Literatuur

Draak, M. den, S. Kooiker en I. Koper (2021). Langer thuis wonen van ouderen met een zorgbehoefte. In: L. van Noije, D. Verbeek-Oudijk en J. de Haan (red.), Kwesties voor het kiezen 2021. Analyse van vijf urgente maatschappelijke vraagstukken voor de komende kabinetsperiode (p. 199-252). Den Haag: Sociaal en Cultureel Planbureau.

Klerk, M. de, D. Verbeek-Oudijk, I. Plaisier en M. den Draak (2019). Zorgen voor thuiswonende ouderen. Kennissynthese over de zorg voor zelfstandig wonende 75-plussers, knelpunten en toekomstige ontwikkelingen. Den Haag: Sociaal en Cultureel Planbureau.

Deze kaart citeren

Draak, M. den en I. Plaisier (2021). Relevantie van de inventarisatie. In: Passende zorg voor ouderen thuis: knelpunten in kaart. Geraadpleegd op [datum vandaag] via https://digitaal.scp.nl/passende-zorg-voor-ouderen-thuis/relevantie-van-de-inventarisatie.

Informatie noten